Avrupa Parlamentosu, AB iltica politikasını sertleştirmeye yönelik önemli bir adım attı.
Avrupa Parlamentosu, göç ve iltica politikalarında önemli bir dönüşümün kapısını aralayan yeni bir düzenlemeye onay verdi. Yapılan oylamada, iltica başvurusu reddedilen göçmenlerin Avrupa Birliği dışındaki “geri dönüş merkezlerine” gönderilmesini öngören tasarı kabul edildi. Oylamada 389 milletvekili “evet” derken, 206 vekil karşı çıktı, 32 kişi ise çekimser kaldı.
AB dışı geri dönüş merkezleri gündemde
Kabul edilen metin henüz nihai yasa niteliği taşımıyor; ancak üye ülkelerle yürütülecek müzakereler için güçlü bir temel oluşturuyor. Birçok AB ülkesinin de benzer şekilde, ilticası reddedilen kişilerin Birlik sınırları dışında kurulacak merkezlere gönderilmesi fikrine sıcak baktığı biliniyor.
Siyasi tartışmalar: Sağ ve aşırı sağ yakınlaşması
Oylamanın en çok tartışılan yönlerinden biri, Almanya merkezli Hristiyan demokrat partiler CDU ve CSU’nun, aşırı sağ çizgideki Alternative für Deutschland (AfD) ile aynı yönde oy kullanması oldu. Alman basınına yansıyan bilgilere göre, bu iş birliği yalnızca genel kurul oylamasıyla sınırlı kalmadı; milletvekilleri arasında önceden koordinasyon sağlandığı da iddia edildi.
Avrupa Parlamentosu’nda Avrupa Halk Partisi (EPP) Grup Başkanı Manfred Weber ise söz konusu temaslardan haberdar olmadığını belirtti. Weber, aşırı sağ ile aralarındaki mesafenin korunduğunu vurgulasa da, uzun süredir bu partilerle çoğunluk arayışı içinde olduğu yönündeki eleştiriler devam ediyor.
Sınır dışı süreçlerinde daha sert kurallar
Yeni düzenleme, yalnızca geri dönüş merkezlerini değil, sınır dışı süreçlerini de daha katı hale getiriyor. Buna göre:
- İltica başvurusu reddedilen kişilerin sınır dışı sürecine aktif katılımı zorunlu olacak
- İş birliği yapmayanlar için sosyal yardımların kesilmesi gibi yaptırımlar uygulanabilecek
- Seyahat belgelerine el konulabilecek
- Gerekli durumlarda gözaltı süresi 24 aya kadar uzatılabilecek, güvenlik riski durumunda bu süre daha da artırılabilecek Üye ülkeler arasında görüş ayrılıkları sürüyor
Tasarıda dikkat çeken bir diğer unsur ise, AB ülkelerinin birbirlerinin sınır dışı kararlarını tanımasını zorunlu kılması. Planlamaya göre 2027’den itibaren bir ülkede alınan sınır dışı kararı, diğer üye ülkelerde de geçerli olacak. Ancak kamu düzeni gerekçesiyle istisnalar mümkün olacak ve bu konu şimdiden ülkeler arasında tartışma yaratmış durumda.
Bu düzenleme aslında Avrupa Komisyonu tarafından geçen yıl gündeme getirilmişti. Ancak Avrupa Parlamentosu’nda Avrupa Halk Partisi, sosyal demokratlar ve liberaller arasında yaşanan görüş ayrılıkları nedeniyle süreç uzamıştı. Özellikle geri dönüş merkezleri konusu, sosyal demokratların en fazla itiraz ettiği başlık olarak öne çıkmıştı.
Avrupa siyasetinde yeni denge arayışı
Normal şartlarda Avrupa Parlamentosu’nda çoğunluğu oluşturan merkez sağ, sosyal demokrat ve liberal gruplar bu tür oylamalarda birlikte hareket ediyor. Ancak bu kez sağ ve aşırı sağ partilerin ortak tutumu, Avrupa siyasetinde dengelerin değişmekte olduğuna işaret eden önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
