MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız, partilerinin hazırladığı 100 maddelik yeni anayasa çalışmasına ilişkin detayları paylaştı. Yıldız, üniter devlet ilkesinin anayasada açıkça yer aldığını ve temel haklara dair sınırlama sebeplerinin kaldırıldığını açıkladı.
Feti Yıldız, Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) tarafından hazırlanan 100 maddelik yeni anayasa çalışmasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Partinin Anayasa Komisyonu Üyesi olan Yıldız, anayasa önerisinde devletin temel niteliklerinin korunduğunu, üniter devlet ilkesine açık biçimde yer verildiğini ve temel haklar alanında önemli değişiklikler öngörüldüğünü söyledi.
Yargı, yasama ve yürütme ilişkilerinin yeniden ele alındığını belirten Yıldız, anayasa çalışmasının “milli, sivil ve nitelikli” bir çerçevede hazırlandığını ifade etti. Temel haklara ilişkin genel rejimde “hakların bütünlüğü” yaklaşımının esas alındığını vurgulayan Yıldız, hakları düzenleyen tüm maddelerde yer alan sınırlama sebeplerinin kaldırıldığını kaydetti.
“Terörsüz Türkiye hedefi ertelenemez”
Açıklamasında devletin sürekliliğine ve “devlet aklı” kavramına da değinen Yıldız, devletin değişmeyen bir ruhu olduğunu savundu. Terör olgusunun çağdaş devletlerin egemenlik, güvenlik ve toplumsal istikrarını tehdit ettiğini belirten Yıldız, “Terörsüz Türkiye hedefi bizim için tartışmaya kapalı, ertelenemez ve geri dönülmez bir devlet meselesidir” dedi.
MHP’nin çizgisinin ve duruşunun net olduğunu ifade eden Yıldız, tarihsel referanslar vererek devlet geleneğinin sürekliliğine vurgu yaptı.
Devletin şekli ve nitelikleri korunuyor
Yeni anayasa önerisinde “devletin şekli ve nitelikleri”nin aynen korunduğunu belirten Yıldız, bu konuların tartışmaya kapalı olduğunu söyledi. Üniter yönetim modelinin ve kurucu değerlerin, tarihin ve coğrafyanın zorunlu kıldığı vazgeçilmez unsurlar olduğunu savundu.
Yıldız, anayasa taslağının başlangıç bölümünde “Allah’ın lütfu, kardeşlik ruhu ve vatan sevgisiyle varlık bulmuş biz Türk Milleti” ifadesine yer verildiğini aktardı. Birinci maddede devletin şekli ve niteliklerinin düzenlendiğini, bu maddenin değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez hükmüyle güvence altına alındığını belirtti.
Temel haklar ve özgürlükler vurgusu
Anayasa önerisinde özgürlüklerin esas, sınırlamanın istisna olduğu bir yaklaşımın benimsendiğini söyleyen Yıldız, temel haklara ilişkin maddelerde sınırlama gerekçelerinin kaldırıldığını ifade etti. Bu yaklaşımın, bireysel hak ve özgürlüklerin güçlendirilmesini hedeflediğini dile getirdi.
TBMM ve başkanlık sistemi düzenlemeleri
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin milli birliği sağlama misyonunun daha da güçlendirildiğini belirten Yıldız, Meclis Başkanı’na tarafsız konumuyla milli uzlaşma ve siyasi krizlerin çözümünde arabuluculuk rolü verildiğini söyledi.
Milletvekili dokunulmazlığı ve milletvekilliğinin düşme sebeplerine ilişkin belirsizliklerin giderildiğini ifade eden Yıldız, başkanlık sisteminin de anayasa bütünlüğü içinde kurumsal bir yapıya kavuşturulduğunu kaydetti. Buna göre, başkanla birlikte iki başkan yardımcısının seçilmesi, başkanlık kabinesinin anayasal statüye dahil edilmesi ve başkanlık hükümet programının Meclis’e sunulması öngörülüyor.
“Üniter devlet ilkesi anayasada açıkça yer aldı”
Yıldız, açıklamasının sonunda üniter devlet ilkesinin yeni anayasa önerisinde açık ve net biçimde yer aldığını vurgulayarak, bu ilkenin MHP açısından vazgeçilmez olduğunu söyledi.
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) tarafından hazırlanan 100 maddelik yeni anayasa önerisi, devletin yapısından temel haklara, yasama–yürütme ilişkilerinden başkanlık sistemine kadar birçok başlıkta kapsamlı düzenlemeler içeriyor. Açıklanan taslakta öne çıkan başlıklar şöyle:
Devletin yapısı ve kurucu ilkeler
- Üniter devlet ilkesinin anayasada açık ve net biçimde yer alması
- Devletin şekli ve niteliklerinin korunması
- Değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez maddelerin aynen muhafaza edilmesi
- Milli devlet yapısının ve kurucu değerlerin tartışma konusu yapılmaması
Anayasanın başlangıç hükümleri
- Başlangıç bölümünde “Türk Milleti”, kardeşlik ruhu ve vatan sevgisi vurgusu
- Milli ve manevi değerlere atıf yapılması
Temel hak ve özgürlükler
- Temel haklara ilişkin genel rejimde “hakların bütünlüğü” yaklaşımı
- Hakları düzenleyen maddelerde yer alan sınırlama sebeplerinin kaldırılması
- Özgürlüğün esas, sınırlamanın istisna olarak kabul edilmesi
Yasama organı (TBMM)
- Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin milli birliği sağlama misyonunun güçlendirilmesi
- Meclis Başkanı’na tarafsız konumuyla uzlaşma ve arabuluculuk rolü verilmesi
- Siyasi krizlerin çözümünde TBMM’nin etkinliğinin artırılması
Milletvekilliği düzenlemeleri
- Milletvekili dokunulmazlığına ilişkin belirsizliklerin giderilmesi
- Milletvekilliğinin düşme sebeplerinin netleştirilmesi
Yürütme ve başkanlık sistemi
- Başkanlık sisteminin anayasal ve kurumsal çerçeveye kavuşturulması
- Başkanla birlikte iki Başkan Yardımcısının seçilmesi
- Başkanlık Kabinesi’nin anayasal statüye dahil edilmesi
- Başkanlık Hükümet Programı’nın TBMM’ye sunulması
Devlet aklı ve güvenlik yaklaşımı
- Devlet aklı kavramının anayasal çerçevede ele alınması
- Terörle mücadelede “Terörsüz Türkiye” hedefinin temel devlet meselesi olarak tanımlanması
- Devletin güvenlik, egemenlik ve toplumsal istikrar vurgusu
Siyasi sistem ve istikrar
- Yönetimde süreklilik ve istikrarın güçlendirilmesi
- Devlet organları arasında yetki ve sorumlulukların netleştirilmesi (MA)

